HƯỚNG DẪN TOÀN DIỆN VỀ BỒI THƯỜNG THIỆT HẠI KHI SỨC KHỎE BỊ XÂM PHẠM

Khi một người bị tổn hại về sức khỏe do hành vi trái pháp luật của người khác, họ có quyền hợp pháp yêu cầu bồi thường thiệt hại để khôi phục phần nào những tổn thất đã gánh chịu. Việc hiểu rõ quy trình yêu cầu bồi thường, cơ sở pháp lý và nguyên tắc xác định mức bồi thường giúp người bị thiệt hại chủ động bảo vệ quyền lợi chính đáng của mình. Dựa trên Bộ luật Dân sự 2015, bài viết dưới đây sẽ trình bày chi tiết các phương thức yêu cầu bồi thường, thủ tục khởi kiện, nguyên tắc tính thiệt hại và thời hiệu yêu cầu theo quy định pháp luật hiện hành.

Yêu cầu bồi thường thiệt hại

Các phương thức yêu cầu bồi thường thiệt hại về sức khỏe

Khi bị xâm phạm sức khỏe, người bị hại có thể lựa chọn một trong hai hình thức pháp lý để yêu cầu bồi thường:

Giải quyết trách nhiệm dân sự trong vụ án hình sự: áp dụng khi hành vi gây thương tích có yếu tố cấu thành tội phạm.
Khởi kiện vụ án dân sự độc lập: áp dụng khi vụ việc không bị khởi tố hình sự hoặc vấn đề bồi thường chưa được giải quyết thỏa đáng.

Yêu cầu bồi thường trong vụ án hình sự

Nếu hành vi gây thương tích đủ dấu hiệu cấu thành tội phạm (như tội cố ý gây thương tích, hoặc tội vi phạm quy định giao thông gây thương tích), cơ quan điều tra sẽ khởi tố vụ án hình sự.
Người bị hại có thể nộp đơn yêu cầu bồi thường thiệt hại trong quá trình điều tra hoặc xét xử và được xác định là nguyên đơn dân sự. Việc giải quyết bồi thường được tiến hành song song với việc xét xử trách nhiệm hình sự của bị cáo, giúp tiết kiệm thời gian và đảm bảo quyền lợi cho người bị thiệt hại.

Khởi kiện dân sự yêu cầu bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng

Trong trường hợp hành vi gây thương tích không bị truy cứu hình sự hoặc việc bồi thường trong vụ án hình sự chưa thỏa đáng, người bị hại có thể khởi kiện một vụ án dân sự độc lập tại Tòa án nhân dân cấp huyện nơi người gây thiệt hại cư trú. Thủ tục khởi kiện được thực hiện theo Bộ luật Tố tụng Dân sự 2015, với hồ sơ gồm:

Đơn khởi kiện (Mẫu 23-DS ban hành theo Nghị quyết 01/2017/NQ-HĐTP).
Chứng minh nhân thân (CCCD, hộ chiếu).
Chứng cứ thiệt hại và hành vi xâm phạm: hồ sơ y tế, giám định thương tật, hóa đơn viện phí, chứng từ điều trị, hình ảnh, video ghi nhận sự việc.
Các tài liệu khác chứng minh yêu cầu bồi thường là có căn cứ.

Các khoản bồi thường thiệt hại do sức khỏe bị xâm phạm

Theo Điều 590 Bộ luật Dân sự 2015, người bị thiệt hại có thể yêu cầu hai nhóm bồi thường:

Thiệt hại vật chất

Bao gồm các khoản chi phí hợp lý như:

Chi phí khám chữa bệnh, giám định thương tật, phục hồi chức năng, thuốc men, viện phí.
Khoản thu nhập thực tế bị mất hoặc giảm sút trong thời gian điều trị. Nếu không xác định được thu nhập cụ thể thì áp dụng mức thu nhập trung bình của người lao động cùng loại.
Chi phí và thu nhập bị mất của người chăm sóc, nếu cần người hỗ trợ trong quá trình điều trị.
Các thiệt hại khác theo quy định pháp luật.

Thiệt hại tinh thần

Ngoài thiệt hại vật chất, người bị tổn hại sức khỏe có quyền yêu cầu bồi thường tổn thất tinh thần.
Mức bồi thường này được các bên thỏa thuận, nhưng không vượt quá 50 lần mức lương cơ sở do Nhà nước quy định.

Để yêu cầu được chấp nhận, người khởi kiện phải chứng minh thiệt hại thực tế bằng các tài liệu, hóa đơn, và giấy tờ hợp lệ từ cơ quan y tế hoặc tổ chức có thẩm quyền.

Các căn cứ yêu cầu bồi thường thiệt hại

Nguyên tắc xác định mức bồi thường thiệt hại

Theo Điều 585 Bộ luật Dân sự 2015, việc xác định mức bồi thường thiệt hại phải tuân theo các nguyên tắc sau:

Thiệt hại thực tế phải được bồi thường toàn bộ và kịp thời, trừ trường hợp các bên có thỏa thuận khác.
Người gây thiệt hại có thể được giảm mức bồi thường nếu không có lỗi hoặc có lỗi vô ý, đồng thời thiệt hại vượt quá khả năng kinh tế của họ.
Khi mức bồi thường không còn phù hợp thực tế, các bên có thể yêu cầu Tòa án điều chỉnh lại.
Người bị thiệt hại có lỗi sẽ không được bồi thường phần thiệt hại do lỗi của chính mình.
Nếu người bị thiệt hại không áp dụng biện pháp cần thiết để hạn chế tổn thất, họ sẽ không được bồi thường phần thiệt hại có thể ngăn chặn.

Việc tuân thủ những nguyên tắc này giúp đảm bảo tính công bằng trong quá trình bồi thường, đồng thời tạo cơ sở để Tòa án đưa ra phán quyết hợp lý.

Thời hiệu khởi kiện yêu cầu bồi thường thiệt hại

Thời hiệu là yếu tố quan trọng cần lưu ý trong quá trình yêu cầu bồi thường.
Theo Điều 588 Bộ luật Dân sự 2015, thời hiệu khởi kiện là 03 năm, tính từ ngày người bị thiệt hại biết hoặc phải biết quyền lợi của mình bị xâm phạm.

Một số trường hợp đặc biệt:

Nếu người bị thiệt hại chưa thành niên, mất năng lực hành vi dân sự hoặc gặp khó khăn nhận thức, thời hiệu được tính từ thời điểm người đại diện hợp pháp biết hoặc phải biết quyền bị xâm phạm.
Sự kiện bất khả kháng hoặc trở ngại khách quan làm gián đoạn thời hiệu sẽ được loại trừ khỏi thời gian tính.
Thời hiệu bắt đầu lại nếu bên có nghĩa vụ thừa nhận, thực hiện một phần nghĩa vụ hoặc hai bên thỏa thuận gia hạn thời gian thực hiện nghĩa vụ.

Việc theo dõi sát thời hiệu khởi kiện giúp người bị thiệt hại bảo toàn quyền khởi kiện, tránh bị mất quyền yêu cầu Tòa án bảo vệ.

Một số tình huống pháp lý thường gặp

Người gây thiệt hại là người chưa thành niên: Căn cứ Điều 586 BLDS 2015, nếu người từ đủ 15 đến dưới 18 tuổi gây thiệt hại, họ phải bồi thường bằng tài sản của mình; nếu không đủ, cha mẹ chịu phần còn lại. Trường hợp dưới 15 tuổi, cha mẹ bồi thường toàn bộ.
Nhân viên gây thiệt hại trong khi làm việc: Theo Điều 597 BLDS 2015, pháp nhân (công ty) phải bồi thường thiệt hại do nhân viên gây ra khi đang thực hiện công việc được giao, sau đó có quyền yêu cầu người gây lỗi hoàn trả tương ứng.
Chi phí hợp lý cho việc cứu chữa: Là các chi phí có chứng từ hợp lệ, phù hợp với tính chất thương tổn (viện phí, thuốc men, vật lý trị liệu, thiết bị y tế hỗ trợ).
Trường hợp nạn nhân có lỗi: Người bị thiệt hại chỉ được bồi thường tương ứng phần lỗi của bên gây thiệt hại, theo Điều 585 BLDS 2015.
Tự thỏa thuận bồi thường: Các bên có thể tự thương lượng, lập văn bản có chữ ký và lý tưởng là được công chứng hoặc chứng thực để đảm bảo giá trị pháp lý.

Dịch vụ tư vấn bồi thường thiệt hại về sức khỏe

Chuyên tư vấn luật hỗ trợ khách hàng trong toàn bộ quá trình giải quyết yêu cầu bồi thường thiệt hại về sức khỏe, bao gồm:

Tư vấn căn cứ pháp lý và mức bồi thường theo quy định hiện hành.
Hướng dẫn chuẩn bị hồ sơ, chứng cứ khởi kiện.
Đại diện làm việc, tham gia tố tụng để bảo vệ quyền lợi hợp pháp của khách hàng.
Giải quyết tranh chấp, thương lượng bồi thường ngoài Tòa án.

Luật sư tư vấn hồ sơ khởi kiện ra Toà án

Tóm lại, yêu cầu bồi thường thiệt hại khi sức khỏe bị xâm phạm là quyền dân sự quan trọng giúp người bị hại được bù đắp tổn thất về vật chất và tinh thần. Việc hiểu đúng quy định về phương thức yêu cầu, nguyên tắc bồi thường, thời hiệu khởi kiện và hồ sơ chứng minh thiệt hại sẽ giúp người dân chủ động hơn trong việc bảo vệ quyền lợi của mình. Chuyên tư vấn luật cam kết cung cấp dịch vụ tư vấn chuyên nghiệp, nhanh chóng và hiệu quả, giúp Quý khách hàng giải quyết các vấn đề pháp lý liên quan một cách thuận lợi và đúng quy định. Liên hệ ngay hotline 1900636387 để được tư vấn miễn phí.

Nguồn: Bồi thường thiệt hại do sức khỏe bị xâm phạm giải quyết thế nào?

>>> Xem thêm:

Thạc sĩ - Luật sư Phan Mạnh Thăng

Tìm kiếm Blog này