Hành vi mua bán trái phép chất ma túy luôn nằm trong nhóm tội phạm bị pháp luật Việt Nam xử lý nghiêm khắc nhất nhằm răn đe và loại bỏ tệ nạn ra khỏi đời sống xã hội. Theo Điều 251 Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung 2017), mức án cao nhất được áp dụng là tử hình. Việc định khung hình phạt này phụ thuộc lớn vào khối lượng ma túy thu giữ (ví dụ: từ 100g Heroine hoặc 300g ma túy đá...), bên cạnh các yếu tố về nhân thân và tính chất nguy hiểm của hành vi. Bài viết dưới đây của Chuyên tư vấn luật sẽ phân tích chi tiết các quy định về định lượng và khung hình phạt hiện hành.
 |
| Hành vi được xác định là mua bán trái phép ma túy |
Các hành vi được xác định là mua bán trái phép chất ma túy
Căn cứ theo Thông tư liên tịch số 17/2007/TTLT-BCA-VKSNDTC-TANDTC-BTP, khái niệm "mua bán" trong tội danh này không đơn thuần chỉ là việc trao đổi "tiền - hàng". Pháp luật quy định bao quát các hành vi sau đây đều bị truy cứu trách nhiệm hình sự:
- Bán trái phép: Bán chất ma túy cho người khác, bất kể có thu lợi nhuận hay không (kể cả trường hợp bán hộ, bán giúp).
- Mua nhằm mục đích bán lại: Mua hoặc xin ma túy từ người khác với ý định ban đầu là để bán lại kiếm lời (dù chưa bán được vẫn bị quy tội).
- Dùng ma túy làm phương tiện thanh toán: Sử dụng chất ma túy để trao đổi hàng hóa, trả công hoặc thanh toán nợ nần thay cho tiền mặt.
- Tàng trữ, vận chuyển để bán: Có hành vi cất giấu, trữ hoặc vận chuyển ma túy mà cơ quan điều tra chứng minh được mục đích cuối cùng là để bán cho người khác.
Dấu hiệu pháp lý cấu thành tội phạm
Để khởi tố và xét xử theo Điều 251 Bộ luật Hình sự 2015 sửa đổi, bổ sung 2017, cơ quan tiến hành tố tụng cần chứng minh đầy đủ 4 yếu tố cấu thành tội phạm sau:
Mặt khách quan: Thực hiện các hành vi mua, bán, tàng trữ nhằm mục đích thương mại đối với các chất nằm trong danh mục cấm (có kết quả giám định là ma túy).
Khách thể: Hành vi xâm phạm trực tiếp đến chế độ quản lý độc quyền của Nhà nước đối với các chất ma túy và trật tự an toàn xã hội.
Mặt chủ quan: Người phạm tội thực hiện hành vi với lỗi cố ý trực tiếp (nhận thức rõ đó là ma túy, biết hành vi là vi phạm pháp luật nhưng vẫn mong muốn thực hiện).
Chủ thể:
- Người từ đủ 16 tuổi trở lên: Chịu trách nhiệm hình sự về mọi tội phạm.
- Người từ đủ 14 đến dưới 16 tuổi: Chịu trách nhiệm nếu phạm tội rất nghiêm trọng hoặc đặc biệt nghiêm trọng.
Hệ thống các khung hình phạt theo quy định hiện hành
Tùy thuộc vào mức độ, tính chất và hậu quả của hành vi, hình phạt được chia thành 4 khung cụ thể:
- Khung 1 (Phạt tù 02 - 07 năm): Áp dụng cho trường hợp phạm tội thuộc cấu thành cơ bản, khối lượng nhỏ.
- Khung 2 (Phạt tù 07 - 15 năm): Áp dụng khi có tình tiết tăng nặng định khung như: Phạm tội có tổ chức; Phạm tội 02 lần trở lên; Lợi dụng chức vụ, quyền hạn; Hoặc bán ma túy cho người dưới 16 tuổi...
- Khung 3 (Phạt tù 15 - 20 năm): Áp dụng cho các trường hợp tàng trữ, mua bán với khối lượng ma túy lớn theo quy định tại Khoản 3 Điều 251.
- Khung 4 (Phạt tù 20 năm, chung thân hoặc tử hình): Đây là khung hình phạt cao nhất, áp dụng cho các trường hợp đặc biệt nghiêm trọng hoặc khối lượng ma túy đặc biệt lớn.
Ngoài hình phạt chính, người phạm tội còn có thể phải chịu hình phạt bổ sung theo Khoản 5 Điều 251 Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung 2017):
- Phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 500.000.000 đồng.
- Cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định (01 - 05 năm).
- Tịch thu một phần hoặc toàn bộ tài sản.
 |
| Khung hình phạt tội mua bán trái phép chất ma túy |
Tại Khoản 4 Điều 251 Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi 2017), án tử hình có thể được xem xét áp dụng nếu người phạm tội mua bán trái phép chất ma túy đạt các ngưỡng định lượng sau:
- Nhóm 100 gam trở lên: Áp dụng đối với Heroine, Cocaine, Methamphetamine (ma túy đá), MDMA, XLR-11...
- Nhóm 300 gam trở lên: Áp dụng đối với các chất ma túy khác ở thể rắn.
- Nhóm 05 kg trở lên: Áp dụng đối với nhựa thuốc phiện, nhựa cần sa hoặc cao côca.
- Nhóm 75 kg trở lên: Áp dụng đối với lá, rễ, thân, cành, hoa, quả cây cần sa/côca hoặc bộ phận khác của cây có chứa chất ma túy.
- Nhóm khác: Quả thuốc phiện khô (từ 600kg), quả tươi (từ 150kg) hoặc chất ma túy ở thể lỏng (từ 750ml).
Vai trò của luật sư trong việc bào chữa các vụ án ma túy
Trước tính chất nghiêm trọng của loại tội phạm này, sự tham gia của Luật sư là "lá chắn" pháp lý quan trọng nhất để bảo vệ quyền sống cho bị can/bị cáo. Chuyên tư vấn luật cung cấp các nhóm giải pháp hỗ trợ chuyên sâu như sau:
- Luật sư có mặt trực tiếp tại các buổi lấy lời khai, hỏi cung để đảm bảo thân chủ không bị ép cung, mớm cung hay dùng nhục hình.
- Hướng dẫn thân chủ cách trình bày lời khai trung thực nhưng có lợi nhất, tránh việc khai báo bất nhất gây bất lợi về sau.
- Kiến nghị cơ quan điều tra thực hiện đúng trình tự tố tụng, đảm bảo tính khách quan của hồ sơ vụ án.
- Trực tiếp tham gia tranh luận, đối đáp với Viện kiểm sát để làm rõ các tình tiết khách quan, động cơ và hoàn cảnh phạm tội.
- Phân tích, đánh giá chứng cứ nhằm loại bỏ các tình tiết tăng nặng không có căn cứ.
- Thu thập và trình bày các tài liệu, chứng cứ mới (nếu có) để chứng minh vô tội hoặc giảm nhẹ trách nhiệm hình sự.
- Soạn thảo đơn kháng cáo, đơn xin ân giảm án tử hình hoặc các văn bản kiến nghị xem xét lại bản án theo thủ tục giám đốc thẩm/tái thẩm.
- Tư vấn cho gia đình bị can về các quy định thăm nuôi, tiếp tế và các vấn đề liên quan đến tài sản bị kê biên/tịch thu.
Dịch vụ luật sư tư vấn và bào chữa tội mua bán trái phép ma túy
Giải đáp thắc mắc thường gặp về án phạt ma túy
Câu hỏi 1: Cứ buôn bán 100g Heroine/Ma túy đá là chắc chắn bị tử hình?
Trả lời: Không hoàn toàn. 100g là ngưỡng định lượng để Viện kiểm sát truy tố ở khung hình phạt cao nhất (khung 4). Tuy nhiên, Tòa án sẽ xem xét tổng hòa các yếu tố như thái độ khai báo, vai trò trong vụ án và các tình tiết giảm nhẹ khác. Nhiều trường hợp vẫn có thể được tuyên mức án 20 năm hoặc chung thân.
Câu hỏi 2: Bán ma túy cho trẻ vị thành niên bị xử lý thế nào?
Trả lời: Đây là tình tiết định khung tăng nặng. Người bán sẽ đối mặt với mức án từ 7-15 năm tù. Tuy nhiên, nếu khối lượng ma túy bán ra lớn (ví dụ trên 100g Heroine), Tòa án vẫn sẽ áp dụng khung hình phạt cao nhất là tử hình, bất kể người mua là ai.
Câu hỏi 3: Người phạm tội có bị tịch thu tài sản không?
Trả lời: Có. Ngoài hình phạt tù, người phạm tội còn có thể bị áp dụng hình phạt bổ sung là phạt tiền lên đến 500 triệu đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ hoặc tịch thu một phần hoặc toàn bộ tài sản.
Câu hỏi 4: Tội mua bán ma túy có được hưởng án treo không?
Trả lời: Về lý thuyết là có thể nếu mức án tuyên dưới 36 tháng tù, nhưng trên thực tế là cực kỳ hiếm. Do tính chất nguy hiểm của tội phạm ma túy, Tòa án thường rất hạn chế cho hưởng án treo trừ khi có những tình tiết giảm nhẹ đặc biệt xuất sắc và nhân thân cực tốt.
Đối diện với cáo buộc mua bán trái phép chất ma túy, đặc biệt khi tang vật chạm ngưỡng khung tử hình, một chiến lược bào chữa bài bản là yếu tố sống còn. Chuyên tư vấn luật cam kết cung cấp dịch vụ tư vấn chuyên nghiệp, nhanh chóng và hiệu quả, giúp Quý khách hàng giải quyết các vấn đề pháp lý liên quan một cách thuận lợi và đúng quy định. Liên hệ ngay hotline 1900.63.63.87 để được tư vấn miễn phí.
Nhận xét
Đăng nhận xét